همين‌كه خان در محلى اقامت گزيد ، بيدرنگ افراد ايل بارها را مىافكنند و در ميان چادرها راه مىگشايند . اگر زمستان باشد عدهء چهارپايان به حدى است كه گل‌ولاى فراوان مىسازند و اگر تابستان باشد گردوغبار فراوان برمىانگيزند . همين‌كه بارها را گشودند تنورها را گرم مىكنند و گوشتها را مىپزند و با شير و كره و پنير آرايش مىدهند و معمولا هرگز بىگوشت شكار ، بخصوص گوشت گوزن سرخ‌رنگ ، نيستند . پيشه‌وران فراوانى در اين اردو هستند از قبيل درزيان ، آهنگران ، اسلحه‌سازان و صاحبان حرفه و صنعت از هر نوع كه مورد نياز اردو باشد و اگر از من بپرسند كه آيا اين قوم مانند كوليها « 1 » در سير و سفرند مىگويم نه . زيرا شهرهايشان بسيار بزرگ و زيباست جز اينكه حصار و بارو ندارد و در اين‌باره نكته‌اى برايتان مىگويم : وقتى از سفرى به تانا بازمىگشتم ، به دروازهء شهر كه رسيديم چشمم به برج بسيار زيباى آن افتاد و به بازرگانى تاتار كه بدقت در آن برج مىنگريست گفتم ، چه مىانديشى ؟ آيا اين برج چيز خوبى نيست . لبخندى زد و گفت برج را كسى مىسازد كه مىترسد ؛ مىپندارم كه او راست مىگفت . و چون از مردان سوداگر سخن گفته‌ام برمىگردم به اصل مطلب يعنى لشكر و اردو . همين‌قدر مىگويم كه پيوسته بازرگانانى هستند كه كالاهاى خود را از راههاى مختلف حمل مىكنند و از اردو مىگذرند تا به جاهاى ديگر بروند . اين تاتاران شاهين‌بازانى زبردستند ، و بازهاى فراوانى دارند و با آن حربا « 2 » صيد مىكنند . اين رسم در ميان ما معمول نيست « 3 » و گوزن و ديگر جانوران سترگ را نيز شكار مىكنند . تاتاران بازها را بر دست مىنشانند و با دست ديگر عصايى « 4 » همراه مىبرند تا چون خسته شوند دست حامل شاهين را بر آن تكيه دهند زيرا جثهء هريك از اين پرندگان دو برابر عقاب است . گاهى بر فراز اردو دسته‌اى غاز پرواز مىكند و برخى از لشكريان تيرهاى كج و معوج بىپر به سوى آنها پرتاب

--> ( 1 ) . شايد اين يكى از نخستين مداركى باشد كه در آن ذكرى از كوليها شده است . ( 2 ) . در متن Cammeleons كه در انگليسى امروز Chameleon نوشته مىشود . - م . ( 3 ) . متن ايتاليايى چنين است : Uncellano a camelioni che da noi non s'usano ( 4 ) . در بازارها و خانه‌هاى قسطنطنيه از اين عصاها فراوان به چشم مىخورد كه مردم مصرف آنها را فراموش كرده‌اند . در ايران هنوز اين عصاها را به كار مىبرند .